Oprawa książki

2021-06-07 08:00:00 (ost. akt: 2021-06-04 12:16:53)

#OdDeskiDoDeski

Oprawa książki
Mówi się, żeby: nie oceniać książki po okładce, jednak czy faktycznie nie ma ona żadnego znaczenia? W historii książki znajdziemy wiele przykładów świadczących o tym, jak ważnym elementem książki jest jej oprawa. Okładka, to nic innego jak zewnętrzna osłona bloku książki, która gwarantuje zachowanie stałej kolejności tekstu i zabezpiecza jej kompletność. Co ważne, stanowi podstawową, a czasami jedyną metodę ochronno - zabezpieczającą blok książki. To ona izoluje ją od otoczenia, zabezpiecza przed urazami mechanicznymi. Najlepiej tę funkcję pełniły oprawy w czasach średniowiecza i renesansu. Ścisłe przyszycie składek do grubych sznurów, złączenie z drewnianymi okładzinami, obciągniecie grubą, naturalnie garbowaną skórą oraz zaopatrzenie w metalowe okucia i klamry, stanowiły trwałą ochronę przed kurzem i innymi zabrudzeniami. Chroniły przed działaniem światła oraz wnikaniem wilgoci.

Ciekawym i wyróżniającym elementem opraw jest jej dekoracyjność. Zarówno forma, jak i jej wygląd były przejawem inwencji introligatora. Jego umiejętność i pomysłowość zdobnicza była nieoceniona. Pomocna mu była w tym nie tylko znajomości obcych wzorów i technik, ale też dostępność materiałów i narzędzi. Udział w kształtowaniu formy oprawy miały także inne osoby: malarze dekorujący oprawy technikami malarskimi oraz rzemieślnicy, którzy sporządzali okucia, klamry, elementy jubilerskie albo całe okładziny złotnicze. Na wygląd oprawy książkowej mieli wpływ także właściciele książek. To oni, dostarczali wzory i szlachetne materiały, zlecali opatrzenie znakiem własnościowym (superekslibrisem). Dzięki temu powstawały ozdobne oprawy o wysokim poziomie artystycznym, wyznaczające styl obowiązujący w danej epoce.

Istnieje wiele klasyfikacji opraw książkowych. Według kryteriów formalnych różnicuje się je ze względu na rodzaj materiału, z którego zostały wykonane np. oprawy skórzane i półskórkowe, pergaminowe i półpergaminowe, płócienne i półpłócienne, mnisze oraz papierowe. Współcześnie klasyfikacja poligraficzna dzieli je na twarde, broszurowe i specjalne.

Poza tymi klasyfikacjami pozostają rozmaite odmiany technik wykonania i form opraw książkowych, m.in. historycznych. Wśród nich na szczególną uwagę zasługuje złotnicza – klejnotowa. Wykonana z płyt z metali szlachetnych, złota lub srebra. Ozdabiana cennymi tabliczkami, osadzanymi kamieniami szlachetnymi i półszlachetnymi, inkrustowana stanowiła kunsztowny wyrób jubilerski. Inne to: aksamitna, haftowana, sakwowa, łańcuchowa czy też kopertowa.

Oprawy książkowe o szczególnej wartości artystycznej stały się przedmiotem badań historyków sztuki. Służą jako źródło w badaniach księgoznawczych, przede wszystkim proweniencyjnych i nad księgozbiorami historycznymi.

Kalendarium

« sobota, 19 czerwca 2021 »
Pn Wt Śr Czw Pt So N
 123456
78910111213
14151617181920
21222324252627
282930    
Zobacz pełne kalendarium »

Samorzad Wojewodztwa

Poznaj lepiej nasz region:

facebook youtube

sobota 19 Czerwca
  • Wirtualny spacer
  • Ankieta
  • 90-lecie polskich szkół na Warmii i Mazurach
  • Oferta najmu sal
  • Film promocyjny Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie
  • Katalog on-line biblioteki Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie
  • Doposażenie pracowni edukacyjnych Muzeum Przyrody - baner
  • Strona projektu: